Cuối năm 1970, rừng già Bình – Trị – Thiên chuyển mình trong cái lạnh se sắt để chuẩn bị cho chiến dịch Đường 9 – Nam Lào. Giữa không khí khẩn trương ấy, hơn năm trăm cán bộ, chiến sĩ thuộc các đơn vị Thanh niên xung phong và dân công hỏa tuyến đã được huy động. Dưới sự chỉ huy của đồng chí Đặng Khánh Huyền – Bí thư Đoàn thanh niên, Chính trị viên phó đơn vị C449, đoàn quân ấy lên đường với một sứ mệnh thầm lặng nhưng vinh quang: gùi hàng tiếp tế. Đây không chỉ là một nhiệm vụ vận tải, mà là cuộc chạy đua với thời gian để đảm bảo huyết mạch cho tiền tuyến đang sục sôi.
Ảnh internet
Tuyến đường từ ngầm Sê Băng Hiêng dọc theo suối vào chiến trường Khe Sanh mùa ấy dốc đứng và trơn trượt như bôi mỡ. Hàng hóa chủ yếu là quân tư trang, nhu yếu phẩm và những hòm thuốc men quý giá – thứ tài sản được coi trọng hơn cả mạng sống của người chiến sĩ. Theo quy định, mỗi người cõng trên lưng 50kg, nhưng trong thực tế, tình yêu tiền tuyến đã tiếp thêm sức mạnh phi thường cho đôi vai; nhiều đồng chí tự nguyện gùi tới 60, thậm chí 70kg. Sức nặng nghìn cân ấy siết chặt lên đôi vai bầm đỏ, đôi chân bấm sâu vào lòng đất, nhịp thở đứt quãng hòa vào tiếng gió rừng. Để đảm bảo an toàn, đoàn chia thành từng tổ tam tam, giữ khoảng cách đều đặn. Hàng hóa được bọc kỹ trong nhiều lớp túi ni lông chống ẩm, gói gọn vào ba lô trước khi bắt đầu hành trình dài dằng dặc, khởi hành từ 4 giờ sáng lúc sương chưa tan đến tận khi bóng tối đặc quánh đổ xuống vào lúc 16 giờ chiều.
Rừng Trường Sơn những đêm cuối tháng tối đen như mực, một thứ bóng tối đặc quánh đến mức tưởng như có thể chạm tay vào được. Những tán lá tầng tầng lớp lớp đan xen, che khuất cả chút ánh sáng leo lét từ các vì sao. Trong cái tĩnh lặng rợn người ấy, thỉnh thoảng những chiếc F4H lại thả từng chùm pháo sáng soi mói dọc triền đường. Những quầng sáng ấy biến màn đêm thành một thứ ánh sáng xanh xao, nhợt nhạt, lột trần mọi chuyển động dưới tán rừng. Đêm rừng chỉ có tiếng suối róc rách hòa cùng tiếng chim “bắt cô trói cột” kêu thảng thốt như lời cảnh báo về những hiểm nguy rình rập. Thế nhưng, sự bình yên giả tạo ấy thường xuyên bị xé toạc bởi tiếng động cơ gầm rú kinh hồn của “thần sấm[1]”, “con ma[2]” Mỹ đi ăn đêm, gieo rắc nỗi khiếp sợ xuống những cánh rừng già.
Dưới tán lá rừng che chở, những bước chân vẫn lầm lũi tiến về phía trước. Đường đi chủ yếu men theo những con suối, nơi thiên nhiên vừa là người mẹ chở che, vừa là kẻ thù giấu mặt. Có lần, một cơn mưa rừng ập xuống bất ngờ ngay phía đầu nguồn. Chỉ trong chớp mắt, lũ về cuồn cuộn, hung dữ như một con quái vật đang lồng lộn, cuốn trôi hàng chục mét đội hình. Trong giây phút sinh tử ấy, không một ai buông xuôi. Họ nắm chặt tay nhau thành một hàng rào sống, vật lộn với dòng nước dữ để bảo vệ bằng được từng kiện hàng. “Hàng còn là người còn!”, câu khẩu hiệu không lời ấy hiện rõ trong ánh mắt quyết liệt của mỗi người. Khi mưa ngớt, mồ hôi hòa cùng nước suối lạnh ngắt thấm đẫm vai áo, đoàn người lại rồng rắn tiếp tục cuộc hành trình.
Đợt vận chuyển thứ hai bắt đầu vào một đêm không trăng. Càng về khuya, máy bay Mỹ càng hoạt động ráo riết với ý đồ chặt đứt con đường tiếp tế huyết mạch. Pháo sáng rạch nát bầu trời liên tục, săn tìm những bóng người thấp thoáng. Khi đoàn đi được quá nửa chặng đường, tiếng rít xé gió của hai chiếc phản lực bất ngờ lao đến. Loạt pháo sáng rực lên như ban ngày, ngay sau đó là những tiếng nổ rung chuyển đất trời. Bom ném xuống, đạn bắn xối xả dọc cung đường.
“Nằm xuống! Tìm chỗ ẩn nấp ngay!” – Tiếng chỉ huy thét lên giữa luồng sóng xung kích mạnh bạo.
Tất cả khẩn trương hạ ba lô xuống để làm bia chắn, rồi nhanh chóng lăn mình vào những hốc cây cổ thụ hay kẽ đá ven suối. Đất đá bắn tung tóe, mùi thuốc súng khét lẹt trùm lên đội hình. Khi tiếng động cơ máy bay xa dần, trả lại không gian sự im lặng chết chóc, mọi người mới bắt đầu lục đục vùng dậy.
“Anh em có ai sao không?” – Tiếng hỏi han vội vã vang lên trong bóng đêm khói bụi.
“Vẫn ổn! Hàng vẫn an toàn!” – Những tiếng đáp lời dõng dạc khiến ai nấy đều nhẹ lòng.
Không một ai kịp phủi hết bụi đường trên áo, cả tiểu đội lại vội vã vác hàng lên vai, khẩn trương vượt qua trọng điểm trước khi kẻ thù kịp quay trở lại.
Đêm cuối năm, thời tiết Trường Sơn se sắt lạnh đến thấu xương, thế nhưng trên những cung đường vận tải, mồ hôi của các chiến sĩ vẫn chảy dài, ướt đầm cả ngực áo. Sức nóng từ lòng quyết tâm dường như đã lấn át cả cái lạnh của núi rừng. Đến 21 giờ đêm, khi kiện hàng cuối cùng được bàn giao an toàn tại cụm kho, những gương mặt lấm lem bùn đất mới thực sự giãn ra trong nụ cười rạng rỡ. Anh Nguyễn Hồng Lam, phụ trách cụm kho, nắm chặt tay từng người trong sự xúc động nghẹn ngào: “Cảm ơn các đồng chí, tiền tuyến đang đợi những chuyến hàng này của các bạn!”
Hành trình trở về đơn vị dù đôi chân đã mỏi nhừ, đôi vai bầm tím vì quai ba lô siết chặt, nhưng ai nấy đều thấy lòng phơi phới niềm vui. Nhiệm vụ đã hoàn thành, những bao gạo, hòm thuốc ấy sẽ sớm có mặt tại chiến trường để cùng đồng đội cầm súng, viết tiếp những bản hùng ca chiến thắng.
Thời gian thấm thoắt thoi đưa, vậy mà đã hơn nửa thế kỷ trôi qua. Giờ đây, mỗi lần gặp lại nhau, những người lính năm xưa, tóc nay đã bạc trắng, vẫn bồi hồi nhắc lại chuyện gùi hàng vượt trọng điểm như nhắc về một phần máu thịt của đời mình. Với chúng tôi, những ngày băng rừng lội suối, những đêm thức trắng cùng pháo sáng Trường Sơn ấy chưa bao giờ cũ. Nó vẫn vẹn nguyên, sống động trong tâm trí như mới vừa xảy ra ngày hôm qua, là ký ức hào hùng về một thời tuổi trẻ đã dâng hiến trọn vẹn cho Tổ quốc./.
Bùi Văn Hoằng
[1] Máy bay phản lực F105D
[2] Máy bay phản lực F4H
