Với tinh thần trách nhiệm và tâm huyết của một người gắn bó sâu nặng với công tác Mặt trận, tôi bày tỏ sự nhất trí cao với nội dung Dự thảo Báo cáo chính trị tại Đại hội XI. Tuy nhiên, để văn kiện thực sự trở thành kim chỉ nam cho hành động, tôi xin được trao đổi một số góc nhìn thẳng thắn, từ “tấm lòng chân thật”, với mong muốn đóng góp vào sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong kỷ nguyên vươn mình của đất nước.
- Báo cáo chính trị: Tiêu điểm lý luận dẫn dắt thực tiễn
Báo cáo chính trị của Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam khác với những báo cáo hành chính thông thường. Nó cần phải nêu bật được tiêu điểm chính trị, hàm chứa những lập luận lý luận sắc sảo để dẫn dắt thực tiễn và mô tả rõ nét những hành động thực tế cần hướng tới.
Trải qua các giai đoạn lịch sử, từ Liên Việt đến Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam và ngày nay là MTTQ Việt Nam, Mặt trận luôn giữ vai trò là trung tâm đoàn kết toàn dân tộc, góp phần quan trọng vào thắng lợi của các cuộc kháng chiến cũng như công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Dự thảo lần này cần tiếp tục khẳng định mạnh mẽ: Đại đoàn kết là chiến lược lâu dài, quyết định mọi thành công. Như lời Bác Hồ đã dạy: “Đoàn kết không phải sách lược tạm thời mà là đường lối chiến lượ xuyên suốt của cách mạng”.
Bên cạnh đó, với tư cách là một tổ chức liên minh chính trị, liên hiệp tự nguyện, phối hợp thống nhất chương trình hành động của tổ chức chính trị, các tổ chức chính trị – xã hội, các tổ chức xã hội…, vai trò chủ trì của Mặt trận đối với các thành viên cần phải được làm rõ hơn, nhất là trong nội dung sửa đổi Điều lệ lần này. Mỗi thành viên cần căn cứ vào Điều lệ của tổ chức mình để đại diện, bảo vệ quyền lợi chính đáng của hội viên và công dân; cùng dân chủ bàn bạc để đưa ra chương trình hành động phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ, đáp ứng tâm tư nguyện vọng của từng giới, từng ngành, đặc biệt là các đối tượng đặc thù trong xã hội.
- Triết lý “Lòng dân” – Thước đo của mọi thành công
Dân là gốc. Mọi sức mạnh bắt nguồn từ Nhân dân. Cách mạng là sự nghiệp của Nhân dân. Vì vậy, Báo cáo cần quán triệt sâu sắc lời căn dặn của Bác: “Phải tin dân, gần dân, dựa vào dân”.
Khối Đại đoàn kết toàn dân tộc không phân biệt giai cấp, tầng lớp, tôn giáo, dân tộc, người Việt trong nước hay ngoài nước. Bất cứ ai có lòng yêu nước đều cần được tập hợp trong khối đại đoàn kết. Tinh thần cốt lõi mà chúng ta cần hướng tới chính là “Cầu đồng tồn dị” (tìm điểm chung, tôn trọng sự khác biệt).
Nền tảng của khối đại đoàn kết ấy là liên minh Công – Nông và đội ngũ Trí thức. Đây là lực lượng nòng cốt để lan tỏa sức mạnh, không bỏ sót người nào, phát huy công sức và tài năng sáng tạo của mọi người dân thông qua các tổ chức trong Mặt trận. Tuy nhiên, đoàn kết phải có tổ chức, có lãnh đạo, tránh sự tự phát. Mặt trận phải có nhiều hình thức tập hợp đa dạng, hấp dẫn để đảm bảo: Triệu người như một hướng vào mục tiêu thống nhất là Độc lập dân tộc và Chủ nghĩa xã hội.
“Nước chở thuyền cũng có thể lật thuyền” – cha ông ta đã đúc kết: Được lòng dân thì thành công, mất lòng dân thì thất bại. Quyền lực thực sự nằm ở lòng dân. Trong kháng chiến, dân nuôi quân đánh giặc; ngày nay, mọi chủ trương đúng đến đâu mà dân không đồng tình thì cũng khó thành công.
- “Chỉnh cán, chỉnh quân” và phong cách dân vận hiện đại
Trước bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên mới, quyết tâm thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Báo cáo chính trị không chỉ chú trọng vào mục tiêu, phương hướng mà phải trả lời được câu hỏi: Làm cái gì, làm như thế nào và ai làm? Điểm quyết định thành công chính là tổ chức thực hiện, trong đó vai trò và phong cách cán bộ là then chốt.
Về vai trò cán bộ:
Người cán bộ vận động nhân dân có vai trò then chốt, không phải làm “cho có” mà phải làm sao cho hiệu quả dân thấy, dân tin. Nghị quyết phải chỉ rõ: Cán bộ là người thuyết phục, dẫn dắt chứ không phải ra lệnh; là người lắng nghe và phản ánh tâm tư nguyện vọng của dân lên cấp trên; là người tạo ra sự đồng thuận xã hội. Nếu cán bộ dân vận kém thì chính sách hay đến mấy cũng sẽ “tắc”.
Về phong cách cán bộ:
Để Nghị quyết đi vào cuộc sống, chúng ta phải “chỉnh cán, chỉnh quân”, xây dựng phong cách tốt để mang lại hiệu quả công việc thực tế:
- Gần dân, hiểu dân: Không thể ngồi phòng máy lạnh viết quá nhiều văn bản chỉ đạo. Phải xuống cơ sở, nói chuyện thật và nghe dân nói thật. Tôi nhớ ngày trước xây dựng “Làng Thanh niên” ở Tây Nguyên, chúng tôi cùng già làng hướng dẫn thanh niên bảo vệ an ninh, tăng gia sản xuất, bóc gỡ cơ sở Fulro. Anh em cán bộ ở lại làng đêm đêm gặp gỡ bà con, nếu hộ nào vắng mặt thì hôm sau đến tận nhà chuyện trò; bà con mời cơm rau hay chén rượu đều không từ chối vì đó là phong tục. Ngày nay, cần phát huy hơn nữa các đội công tác dân vận, thanh niên tình nguyện về làng giúp dân ứng dụng công nghệ và thực hiện các giao dịch trên điện thoại di động.
- Trọng dân, tin dân: Không được coi dân là đối tượng quản lý; dân là chủ thể, là người cùng suy nghĩ và đồng hành.
- Nói đi đôi với làm: Hứa gì làm nấy, làm được việc cụ thể dân mới tin. Bà con thường nói: “Trăm nghe không bằng một lần thấy”. Trước dân phải nói ngắn gọn, dễ hiểu, dễ nhớ, dễ làm theo. Tránh lý luận suông, nói rõ ràng, làm việc gì thì biện pháp kèm theo việc đó.
- Gương mẫu và Liêm chính: Đây là chuẩn mực cụ thể trong lối sống và cách làm việc. Cán bộ phải dám đi đầu trong việc khó, chấp hành kỷ luật nghiêm túc, không né tránh. “Bên trong cán bộ sợ sai, bên ngoài dân chúng thở dài lo âu” – đây là thực tế cần nhìn thẳng để sửa đổi. Cán bộ phải giữ mình trong sạch, không tham lam, không lợi dụng chức quyền; công tâm khi xử lý công việc và dám từ chối cái sai kể cả khi có lợi cho mình.
Lời kết:
Tóm lại, quan trọng nhất là không lý thuyết suông mà phải cụ thể hóa trong thực tế để mỗi người đều hiểu, làm được và có hiệu quả thiết thực cho cuộc sống. Thành quả xã hội làm ra phải được thụ hưởng công bằng. Nói hay mà làm dở là mất uy tín; có chức quyền mà không gương mẫu thì dân không phục; làm giỏi mà không liêm chính thì càng nguy hiểm vì sớm muộn cũng không giữ được niềm tin trong Nhân dân./.
Ngày 18/4/2026
Vũ Trọng Kim
Chủ tịch Hội Cựu TNXP Việt Nam
